Czas biologiczny (ewolucja)

To, że niebezpieczeństwo kryje się w czasie przyszłym lub przeszłym, każe nam zastanowić się nad specyficznym znaczeniem czasu w przyrodzie ożywionej. W przeciwieństwie do przyrody nieożywionej i świata technicznego, które egzystować mogą poza czasem, tzn. mogą funkcjonować niezależnie od tego, w jakich układach czasowych zostaną umieszczone, w przyrodzie ożywionej czas stanowi zasadniczą składową każdego ustroju, tj. każdy żywy ustrój ma swój indywidualny czas, czas biologiczny. W ustrojach żywych czas tkwi wewnątrz, w martwych (nieożywionych) – na zewnątrz. Czas biologiczny oznacza rozwój, nic nie może stać w miejscu, wszystko się zmienia i dąży do zmiany na lepsze. Ewolucja jest zasadniczą cechą przyrody ożywionej i dlatego czas stanowi tak ważną jej część składową.

Lęk związany z czasem przeszłym jest sygnałem, że prawo ewolucji zostało w którymś miejscu naruszone. Ten sygnał zmusza ustrój do skontrolowania swych planów aktywności i w ten sposób do poprawy linii ewolucji. W tym znaczeniu można by mówić o biologicznym „sumieniu”, czyli o układzie samokontroli, który prowadzi ustrój w kierunku maksymalnego rozwoju. Niestety, nie dysponując subiektywnym obrazem życia w świecie zwierzęcym, nie potrafimy odpowiedzieć na pytanie, czy zwierzęta mają coś podobnego do ludzkiego sumienia. Na pewno jednak dysponują one. jak zresztą wszystkie ustroje żywe, a nawet wszelkie układy samosterujące łącznie z technicznymi, systemami samokontroli, tj. sprzężeniami zwrotnymi. Należy przypuszczać, że na najwyższym stopniu integracji systemy te docierają przynajmniej częściowo do świadomości, gdy się oczywiście założy, że zwierzęta ją posiadają. I prawdopodobnie stanowią one ważną część przeżyć świadomych. Obserwując zresztą zachowanie się zwierząt można przypuszczać, że wykazują one pewne cechy świadczące o istnieniu w nich sumienia czy poczucia winy, wstydu, lęku przed karą itp.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>