Lęk a dynamika życiowa

Subiektywnym objawem obniżenia dynamiki życiowej obok smutku jest niepokój przechodzący zwykle w lęk. Lęk jest istotną składową każdego zespołu depresyjnego. W lżejszych depresjach ma on jeszcze charakter nerwicowy, jest niepokojem często połączonym z uczuciami agresywnymi, w głębszych natomiast charakter jego jest już psychotyczny, ma w sobie elementy podświadome ciemnej przestrzeni nocy. Jeśli nastrój smutku jest w depresji zrozumiały, gdyż obniżenie dynamiki życiowej subiektywnie objawia się obniżeniem nastroju, to geneza lęku w depresji jest mniej jasna. Dlaczego przy obniżonej dynamice życiowej występuje to uczucie, a przy podwyższonej zazwyczaj znika?

Człowiek radosny nie odczuwa lęku, nawet zdarza się, że ewidentne niebezpieczeństwo nie budzi w nim takiego uczucia. Podwyższenie dynamiki życiowej znacznie osłabia działanie tak ważnego biologicznego sygnału, jakim jest lęk. Jest to zresztą jeden z powodów, dla których musimy leczyć ludzi o patologicznie podwyższonym nastroju: przestają się oni liczyć z zagrożeniami zarówno natury biologicznej, jak i społecznej: w stanie manii czy organicznie wyzwolonej euforii łatwo mogą zaszkodzić sobie, nie dysponując tak ważnym sygnałem ostrzegawczym, jakim jest lęk. Psychologiczny fakt, że podwyższenie nastroju zmniejsza lęk, był znany od dawna wszystkim wodzom wojskowym. Prowadząc żołnierzy na rzeź, starali się zawsze polepszyć ich nastrój muzyką, śpiewem, większą ilością jedzenia, wódką, środkami chemicznymi itp.

Przeciwnie się dzieje w obniżonym nastroju: wówczas zazwyczaj sygnał lękowy staje się silniejszy. Ta sama sytuacja. która w nastroju wyrównanym wywoła mierne uczucie lęku. w nastroju obniżonym spowoduje lęk znacznie silniejszy, a w nastroju podwyższonym może w ogóle lęku nie wyzwolić. Jest tu wyraźna analogia z drugim sygnałem ostrzegawczym, mianowicie bólem. Odczucie bólu wzrasta przy obniżonym nastroju, a maleje przy nastroju podwyższonym.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>