Tendencje moralizatorskie

W tzw. dużej psychiatrii, a więc przede wszystkim w wypadku psychoz, tendencje moralizatorskie są na ogół uśpione, nie odczuwamy chęci wydawania sądów moralnych. Psycho- tycy bowiem są już wykluczeni z kręgu ludzkiej wspólnoty i tym samym nieodpowiedzialni za swe zachowanie i swe przeżycia. Poza tym w psychozach, zwłaszcza typu schizofrenicznego, niejednokrotnie można obserwować znaczne podwyższenie hierarchii wartości moralnych.

Zdarza się nawet, że to podwyższenie jest przyczyną hospitalizacji chorego. Na przykład Brzezicki opisuje chorego leczonego w krakowskiej Klinice Psychiatrycznej, który dostał się do niej dlatego, że rozdawał wszystkie pieniądze biednym, i to zaniepokoiło rodzinę, która przedtem nie zwracała uwagi na objawy schizofrenii, trwające już od dobrych kilku lat. Jedna z pracownic służby zdrowia zgłosiła się zaniepokojona do ambulatorium klinicznego, gdyż jej brat, z którym razem mieszkała, zostawił drzwi mieszkania otwarte, twierdząc, że wszyscy ludzie są dobrzy. Takie stwierdzenie było dla niej ewidentnym objawem choroby psychicznej: należy dodać, że jej brat chorował na schizofrenię od wielu lat, tylko innych objawów do tej pory nie zauważała. Jeden z dziennikarzy, o moralności, jak większość dziennikarzy, raczej giętkiej, o typie osobowości pikolaka, w psychozie maniakalnej stał się człowiekiem autentycznym, mówił ludziom prawdę w oczy, narażając się w ten sposób na nieprzyjemności, i to w końcu spowodowało jego hospitalizację.

Życie codzienne zmusza człowieka do dewaluacji własnej hierarchii wartości moralnych i często dopiero w psychozie przychodzi swoiste oczyszczenie, człowiek staje się w niej wielki. W nerwicach natomiast żyje się wartościami codziennego życia, które zostają patologicznie wyolbrzymione. Dlatego grzechy codziennego życia w małej psychiatrii rażą i denerwują, są one karykaturalnie przesadzone, uporczywe, widzimy często ich genezę i ich chorobowe skutki.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>